De boodschappen waarmee ik ben opgegroeid (en waarom ik ze herschrijf)

De regels aan tafel, anders bekeken

“Eet je bord leeg.”
 “Wat je opschept, eet je op.”
 “Geen dessert als je je bord niet opeet.”

Deze riedeltjes waren voor mij als kind dagelijkse kost.

Ik begrijp heel goed wat mijn ouders me wilden leren: respect voor eten, niets verspillen, dankbaar zijn voor wat er op tafel staat. En toch merk ik dat ik vandaag nog steeds moeilijk kan inschatten wanneer mijn honger écht gestild is en schep ik soms te veel op. Het is alsof luisteren naar mijn verzadigingsgevoel minder belangrijk is dan een oude regel volgen. Ik voel steeds de neiging om mijn bord leeg te eten, zelfs wanneer mijn lichaam aangeeft dat het genoeg is geweest – uit gewoonte.

Pas later, nadat ik deze link begreep, begon ik te beseffen dat discipline en lichaamsbewustzijn niet hetzelfde zijn. Dat respect voor eten ook kan betekenen: stoppen wanneer je genoeg hebt.

Wie is de mooiste van het land … en andere vergelijkingen

Mijn ouders zijn mijn grootste steun – altijd geweest, en nog steeds. Maar steun en kritiek liggen soms dichter bij elkaar dan ik toen kon begrijpen. Vooral mijn papa kon scherp uit de hoek komen:

“Als je A wilt bereiken, zal je B moeten doen.”
“Als je er zoals [naam] uit wil zien, dan zal je toch meer moeten sporten.”
“Wil je zo’n korte rok dragen, dan zou je toch beter wat afvallen.”

Terugdenken aan die woorden laat me nog steeds een steek van tekortkoming voelen.

Alles was vroeger een competitie, vaak onbewust en soms zelfs positief bedoeld, bijvoorbeeld wanneer ik de hoogste punten van de klas haalde. Toch voelde het voor mij zelden als: “Goed gedaan.” Eerder als: “Het kan nog beter.” Mijn best doen leek niet genoeg, ik moest de beste zijn.

Fast forward naar jaren later en ik merk dat ik nog steeds strijdend door het leven ga. Alles voelt als een wedstrijd. Zelfs een spel verliezen kan mijn zelfvertrouwen doen wankelen en mijn innerlijke criticus laten schreeuwen.

Intussen – na veel zelfreflectie en inspirerende gesprekken – lukt het soms om, ongeacht de uitkomst, gewoon te genieten van een moment. Zonder prestatiedruk en zonder vergelijking. En dat gevoel? Dat is zo bevrijdend. Waardevol. Zacht.

Precies dát wil ik later als ouder meegeven: ga op avontuur. Ontdek. Ervaar. Geniet. Veroordeel jezelf of een ander niet volgens falen en perfectie. Probeer. Leer. Groei.

TV en dieetcultuur in de jaren 90

Calorieën bijhouden, punten tellen, maaltijdshakes, soepdiëten, tailletrainers, afslankgelletjes, vetverbranders … het was de jaren 90 op TV.

Vooral mijn mama was gevoelig voor zulke commercials. Haar hele leven was ze op dieet. Ze was niet zelfzeker. Ze zag zichzelf niet graag. Ze keek in de spiegel en gaf vooral negatieve commentaar. Als kind zoog ik dat op als een spons. Ik wist niet beter en dacht dat dat normaal was. Plots voelde ik me ook zo: te dik, te klein, te mollig, te lui.

Wat ouders soms niet beseffen, is hoe groot de impact is van hun eigen zelfkritiek.
Niet alleen wat ze tegen hun kinderen zeggen, maar ook wat ze over zichzelf uitspreken, luidop of tussen de regels door. Ik zal vast gelijkaardige gedachten hebben als mijn moeder, maar ik kies ervoor deze niet door te geven en te herformuleren, voor mezelf en later voor mijn kinderen.  

Dankbaar zijn voor wat je lichaam kan, voor wat het voor je doet. In plaats van het voortdurend te beoordelen, want je bent zoveel meer dan je eigen oordeel over je lichaam. En het leven wordt lichter wanneer je die schadelijke gedachten langzaam leert loslaten.

Misschien is dat wat volwassen worden echt betekent:
de zinnen die je meekreeg herschrijven,
zonder de liefde waarin ze verpakt waren te ontkennen.